Czej òtrzëmalë jesta nen numer Òdrodë, mómë letni czas, w jaczim mòże wëbrac sã na wanogã. Nie brekùjemë dalek jachac. Wiele piãknëch môlów krëje naszô kaszëbskô zemia. Cëzé chwôlita, a swòjégò nie znôta – mógłbë rzec, jak w pòwiedzeniém.

Lasë mirochòwsczé w nordowò-zôchòdnym dzélu kartesczégò pòwiatu mają w se wiele krëjamnoscë, dzëkòscë i snôżoscë. Wspòminô ò nich w jednym z òpisów Aleksander Majkòwsczi w pòwiescë „Żecé i przigòdë Remùsa”. „Dużi kawałk zemi kaszëbsczi pòkriwają lasë, ale żôden nie je taczi wiôldżi i pełen tajemnicë, jak las Mirachòwsczi.” (...) „Dniama całima pò nim błądzëc mòżesz, nie naszedłwszë żëwi dëszë. Leno wiôldżé jezora òdmikają duktë dlô wiatrów i słuńca i leżnosc dają wësoczim ùzymkóm i kòrónóm drzewiãt do przezéraniô sã w zwiercadle swòjich wód”.

Prowadzy bez nie jeden z nôcëkawszëch na Kaszëbach szlachów dlô wanożników zwóny „czerwònëm szlachã ”. Na krótczim jegò sztëczkù natrafimë na trzë snôżé môle. Czerëjąc sã z Mirochòwa w stronã Bącza skrãcywómë na prawò przed cedżelnią i dochôdómë do lesyństwa. Dali prosto drogą czerwònëm szlachã do jezora. Jezoro to nazywô sã Lëbògòszcz. Jak głosy legenda miono jezora pòchôdô òd zawòłanégo piãkni córczi rëbôka do wanożnika „bëwôj lëbi gòscu”. Chòchło lesné òdpòwiedzało lëbògòszcz a zdrzącô w tóń jezora młodô rëbôczka rzekła do tatka „niech jezoro sã nazéwô Lëbògòszcz”. I tak ju òstało. Je to dłudżé i wąsczé jezoro, zort rënnowégò. Stromé jegò brzédżi wkół pòrosłé są 200 letnim bùczënòwim lasã z udzélã dãbów, chòjnòw i danów. Òd 1962 rokù pòwstôł tuwô rezerwôt lesny rodë. Chtëren mô 70,85 ha. Wiele je w nim roscënów pòdległëch òchronie. Òsoblëwòscą rezerwatu są pòlodowcowé grotczi rzôdkò spòtikóné na naji zemi.

Spòd Lëbëgòscë mòżemë duńc 1,5 km do pësznégò placu widzënkòwégò Lechicczi Strzelënë. Stądka roztoczô sã nieòbjimny widzënk na Pòtãgòwsczé jezora, grzepë i wãdołë z bùczënowima lasama. Mô sã taczi wëzdrzenié, jakbë sã bëło w górach, gdze w dole nich mienią sã mòdri gladë jezór. Ù pòdnóżënë placu widzënkòwégò leżi jezórkò Môłé Kłączno lokalno zwóné Kòcenkò. Òddzélóné je òno òd Pòtãgòwsczégò wąsczim sztrépã lądu. Na zwãżëna je głãbòk wcãtô, jak strzelëna skąd wzãło sã miono Strzelënë Lechicczé. Òd 1990 rokù mómë tuwò ùstanowióny rezerwôt lesno-krajòbrazowi jaczi mô 41,32 ha.

Pò spòczënkù copómë sã nazôd tą samą drogą wedle Lëbògòszcza. Za jezorã skrãcywómë na lewò, bë duńc do ostatnégò môla naji wanodżi. Stądka kòle 1 km za lasã mómë môłé jezoro Kamianné. Je òno wòdnym rezerwôtã, chtërnégò wòda mô bruną farwã òd torfù nanoszonégò rowama z òkòlëcznëch lasów. Nad brzégã jezórka leżi wiôldżi kam zwóny Diôbelsczim, Pãkniãtim, Wiôldżim, Strzelënowim. Zalicziwô sã òn do pòmników rodë i je jednym z nôwikszich na Pòmòrzim. Mô sztôłt jajowati i wëmiarë: 17 m òbwòdu, 5 m długòscë i 3 m wësokòscë. W przék niegò przebiegô strzelëna. Wedle legendë pòchôdô òd diôbelsczégò lińcucha na jaczim pùrtk dwigôł kam. Miôł òn òb noc webùdowac mòst bez jezoro za dëszã gbùra. Pianié kùróna ò wschòdze słuńca skùńczëło diôbelską robòtã i mùszôł òn cësnąc kam na zemiã.

Pò òbezdrzenim tegò placu mòżemë wrócëc sã tą samą drogą, abò jic na wschód do Nowi Hëtë, gdze je przëstónk PKS (2 km) na drodze Wejrowò–Mirochòwò.

Adam Bigùs

zôczątk